Hallo Nachbar: De Duitse Film.
Wat men van ver haalt zal wel lekker zijn. Is dat de reden dat wij als Nederlanders een blinde vlek hebben als het gaat om dingen die zich in onze nabijheid bevinden? Ook op het gebied van film. Zo kijkt de Nederlander over het algemeen gemakkelijker en sneller naar een film die uit Frankrijk of Groot-Brittannië komt en laat hij de filmproducties uit België en Duitsland eerder links liggen. Dat is niet alleen spijtig maar ook nog eens onterecht. Met name Duitsland heeft een fascinerende cinema die veelzijdig, origineel, verrassend en soms verontrustend blijkt. En dat al meer dan een eeuw lang. Reden temeer om er eens aandacht aan te besteden.
In deze bijeenkomsten hoopt Jan Salden aan te tonen dat de Duitse film meer dan de moeite waard is. Dat het concept van dat wat men ver haalt lekker is niet hoeft betekenen dat wat in de nabijheid is geen waarde heeft. Het hoeft niet altijd paella te zijn, soms is een curry-wurst ook heel smakelijk. Deze cursus heeft de wens om de koud-water vrees voor de Duitse cinema te minderen. Dat we Duitse cinema als een vertrouwde buur gaan zien die je kunt begroeten met een hartelijk : ‘Hallo Nachbar, Kommen Sie doch rein.’

De inhoud van de 4 bijeenkomsten:
3 februari: Vroege Duitse films: Het Duits Expressionisme en films onder het Nazi-regime.
In de eerste bijeenkomst maken we kennis met de eerste belangrijke filmstroming die Duitsland aan de wereld presenteerde. Het Expressionisme reageerde vooral op politiek-maatschappelijke ontwikkelingen zoals een politieke onrust en een haast wurgende economische crisis. In de kern een pessimistische stroming maar tegelijkertijd verantwoordelijk voor een beeldtaal die de wereldcinema behoorlijk zou gaan bepalen. Vervolgens gaan we in op de donkerste bladzijde uit de Duitse filmgeschiedenis. Hitler en met name Goebbels zagen al snel het belang van film in bij de propaganda van hun regime. Een stroom van propagandafilms was het gevolg maar ook was er een behoorlijke groot aandeel films die juist de aandacht van de oorlog moesten afleiden.

FILM: Der Letzte Mann – F.W. Murnau, Dui, 1924, 95 min.
Klassieke expressionistische film van Friedrich Wilhelm Murnau. De portier van het Grand Hotel Atlantic wordt door iedereen gerespecteerd. Tot de directie van het luxueuze hotel op een dag besluit dat hij te oud is geworden voor zo’n belangrijke functie. Voortaan moet hij de toiletten onderhouden. Al snel wordt hij uitgelachen door zijn vrienden, de buren en de maatschappij. De film wordt vertoond met de originele soundtrack van Guiseppe Becce in een bewerking van Detlev Glanert. Uitvoerend orkest is het radiosymfonieorkest van Saarbrücken.

10 februari: De commerciële golf van de jaren 60 en Der Neue Deutsche Film
In de jaren 60 was er in met name West-Duitsland een bloeiende filmindustrie. Een niet aflatende stroom van commerciële films straalden van het witte doek af en het Duitse publiek wentelde zich in Heimat- en Schlagerfilms. Maar weinig films uit die tijd verwierven status van klassieker en er was eerder sprake van bevestiging dan vernieuwing. Daar waar bij de commerciële golf uit de jaren 60 bevestiging centraal stond was dat bij de makers die tot Der Neue Deutsche Film behoorden, juist andersom. Hier streefde men vooral naar verandering. Zich afzettend tegen de burgerlijkheid en de zelfgenoegzaamheid waren deze makers kritisch, recalcitrant, provocatief en op sommige momenten zelfs radicaal.

Film: Hannah Arendt – Margarethe von Trotta Dui, 2012, 113 min.
De Duits-Joodse filosofe Hannah Arendt vlucht voor de nazi's naar Amerika, waar ze onder andere werkt als journalist en docent. In 1951 krijgt zij het Amerikaanse staatsburgerschap. Tien jaar later neemt ze een baan aan bij de krant 'The New Yorker' en reist als waarnemer naar het proces van de SS'er Adolf Eichmann in Israël. De resultaten van haar bevindingen vat zij samen in een boek: 'De banaliteit van het kwaad'. Daarmee maakt zij een controverse los die niet alleen onder theoretici grote aandacht krijgt. Hannah Arendt is genomineerd voor een Lola (German Film Academy Awards) voor beste Duitse film en von Trotta voor een Lola voor beste regisseur.

17 februari: Duitse humor
Duitse humor, bestaat dat? De Duitsers vinden zelf van wel. De rest van de wereld discussieert daar nog over. Hoe dan ook, de komedie heeft hier altijd wel een belangrijk deel van het filmaanbod uitgemaakt. De films die in Duitsland het meest bezocht waren zijn zonder uitzondering komedies. Duitse humor die soms verrassend banaal en lomp kan zijn maar soms ook de troost kan vormen voor intense pijnmomenten. Deze bijeenkomst zal een reis zijn van DIE DREI VON DER TANKSTELLE naar TONI ERDMANN.

Film: Er Ist Wieder Da – David Wnendt Dui, 2015, 116 min.
Er Ist Wieder Da is een bizarre komedie waarin het ondenkbare gebeurt. De Führer is terug. Zeventig jaar na zijn vermeende dood wordt Adolf Hitler wakker naast zijn voormalige bunker, nu ergens in een Berlijnse woonwijk. De oorlog is voorbij, zijn partij is verdwenen en zijn geliefde Eva is er niet om hem gerust te stellen. De Duitse samenleving is zo multicultureel dat hij niets herkent. Maar verrassend genoeg begint Hitler een nieuwe carrière op TV en internet omdat hij als briljante komediant wordt gezien. Ook al is hij wel degelijk de echte en is er niets veranderd aan zijn ideeën.

24 Februari: Die Vergangenheitsbegewaltigung
Geen enkel land is middels film zo bezig om het verleden een plek te geven dan Duitsland. De Duitse geschiedenis heeft wel de nodige pijnplekjes opgeleverd zoals een Tweede Wereldoorlog, het DDR-verleden en de radicalisatie van de jaren 70 waar de aanslagen van de Baader-Meinhof groep en de RAF het nieuws domineerden. De Duitse film gaat dit pijnlijke verleden niet uit de weg, juist het tegendeel is waar. Het resultaat is een moedige cinema die films opleverde zoals DIE BRUCKE, SOPHIE SCHOLL, DAS LEBEN DER ANDEREN en WERK OHNE AUTOR.

Film: Das Schweigende Klassenzimmer – Lars Kraume Dui, 2018, 111 min.
Het is 1956 en tijdens een bezoek aan een bioscoop in West Berlijn zien de Oost-Duitse scholieren Theo en Kurt schokkende beelden over de Hongaarse opstand in Boedapest. Terug in Stalinstadt (nu Eissenhüttenstadt) willen ze uit solidariteit met de gevallen slachtoffers een gebaar maken. Ze krijgen hun hele klas mee en tijdens een les houden ze allen een minuut stilte. Dit simpele gebaar veroorzaakt flink wat onrust. In eerste instantie doet de schooldirecteur het af als een onschuldige puberdaad. Als het incident echter ter ore komt van het ministerie van Onderwijs beoordeelt de minister het als een contrarevolutionaire daad en eist dat de organisator binnen een week bekend wordt gemaakt. De klas blijft solidair met elkaar en de scholieren weigeren dit, wat verstrekkende gevolgen heeft voor hun verdere leven....

Praktische informatie
Iedere cursusavond start om 19.30 uur met een inleiding en de film begint tussen 20.30 en 21.00 uur. De koffie en thee staat klaar vanaf 18.45. Na de voorstelling is er mogelijkheid tot nabespreking. Het cursusgeld bedraagt €77,50 (vriend €67,50, CJP/onder 25 € 72,50) inclusief een kopje koffie of thee bij binnenkomst.
Aanmelden kan via onze website of aan de kassa. Op website ga je via ‘specials’ of via de kalender (3 februari) naar ‘Filmcursus De Duitse Film’ en koop je online je kaarten, net zoals bij een filmvoorstelling. Per e-mail ontvang je dan een e-ticket. Aanmelden voor de gehele cursus kan t/m zondag 26 januari 2020.
Filmcursus De Duitse Film
Tickets
K = tickets kopen (geplaceerd)
R = tickets reserveren
  • Regie: Jan Salden
  • Land: Duitsland
  • Jaar: 2020
  • Duur: 180 min.
  • Taal: Duits gesproken, Nederlands ondertiteld